Basbakan Davutoglu’nun Bosna Hersek ziyareti öncesi basin toplantisinda yaptigi konusmanin tam metni
Bosna Hersek her vatandaşımızın kalbinde özel hisler uyandıran dost ve kardeş bir ülkedir. Evladı Fatihan dediğimiz Devlet-i Aliyye-i Osmaniyye’den bugüne intikal eden kardeşlerimizin olduğu büyük acılar yaşamış bir ülkeden bahsediyoruz. Ümitlerini Türkiye’ye bağlamış, yönlerini Türkiye’ye dönmüş, Türkiye’de olan her olayı yüreğinde hissetmiş Bosna Hersekli kardeşlerimizden bahsediyoruz.
Bosna Hersek deyince gönlümüzde hem o derin tarihi ilişkilerden kaynaklanan büyük bir muhabbet, hem de 20-25 yıl önce yaşanan hüzün dolayısıyla kalbimize inen derin bir ayrılık hasretinden bahsederiz. Bu hüzün yıllarında Bosna Hersek’te çok acılar yaşandı ve o hüzün yıllarında da Türkiye’ye dönüp yönlerini hep Türkiye’den destek beklemişlerdi. O zaman bir akademisyen olarak Bosna Hersek’e ve Boşnak kardeşlerimizin davasına katkıda bulunmaya çalışmış, çok sayıda Boşnak öğrencilerimle geleceğin kaderini oluşturmaya gayret etmiştik. Rahmetli Alija İzetbegoviç ile olan derin dostluğumuz hala bugün zihnimde çok güçlü bir hatıra olarak mevcuttur.
O acı yıllardan bugünlere intikal eden en önemli hususlardan birisi, Bosna Hersek’teki mirasımızın, kültürel mirasımızın ayakta kalmasıyla ilgili oldu. O savaş yıllarında, hüzün yıllarında, soykırım yıllarında sadece Boşnak kardeşlerimiz katledilmedi, bizim oraya vurduğumuz mühür niteliğindeki tarihi eserler birer birer yıkıldı. Birçok eser tahrip edildi, tarih yerle bir edilmeye çalışıldı. Bu eserler arasında üç eser vardı ki dikkat çekici, hepsi önemli, ama birisi Mostar Köprüsü, Mostar Köprüsü bizim dönemimizde tekrar ihya ve inşa edilerek hizmete girdi. Diğeri, Foça’daki Alaca Camii ki Bosna Hersek’teki ilk camilerden biridir ve UNESCO mirasında idi. 2005 yılında Foça’ya yaptığım ziyaret esnasında yerle bir olmuş olan caminin yerinde yapılan parkta mihrap taşını uzun aramalardan sonra bulabilmiştik. Üçüncüsü de, bugün inşallah 23 yıl sonra tekrar ezan sesiyle buluşacak olan Ferhadiye Camii, Banja Luka’da. Gerek Alaca Camii, gerek Ferhadiye Camii bizim girişimlerimizle, Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin katkılarıyla tekrar ayağa kalkıyor. Ferhadiye Camiine 2011 yılında gittiğimde 2001 yılında başlayan inşası 2009 yılında durma noktasına gelmişti, Dışişleri Bakanı olarak Banja Luka ki Osmanlı Beylerbeyliğinin merkezidir Ferhat Paşa döneminde 1570’lerde, Ferhadiye Camii de o dönemde inşa edilmiştir. 1993’te 7 Mayıs’ta bu güzel camii, bu güzel eser barbarlar tarafından dinamitlerle patlatılarak yıkıldı ve her bir taşı yakındaki Vrbas Nehrine atılarak taşlarından dahi bir iz bırakılmamaya gayret gösterildi. İşte bu eseri bugün ayağa kaldıracağız. Bu eseri son 2009’dan bu yana artan bir tempoyla, 2011’de ben ziyaret ettiğimde de verdiğim talimatla Dışişleri Bakanı iken TİKA’nın destekleriyle inşallah bugün çok değerli dostum Bosna Hersek Başkanlık Konseyi Başkanı Sayın Bakir İzetbegoviç, Reisul-ulema ve diğer yetkililerle birlikte ibadete açacağız.
Aslında Ferhadiye Camii’nin ayağa kalkması, Balkanlardaki evladı Fatihan mirasının ayağa kalkması anlamına gelir. Siyasetimizin özü de, felsefesi de, temeli de bugünkü bu sembolik açıdan çok önem taşıyan bu camimizin açılışıyla tecessüm ediyor.
Allah bir daha bu mübarek mekânların tahrip olmasına sebep olacak çatışmalar göstermesin. Ama bilinsin ki eğer böyle bir durum yaşanacak olursa, artık 90’lı yılların aksine Bosna Hersek’in arkasında dağ gibi duracak olan Türkiye Cumhuriyeti Devleti ve 78 milyonluk tek bir yürek olan milletimiz her zaman var olacak.
Bu vesileyle, bu ziyaret vesilesiyle Bosna Hersek Başkanlık Konseyi üyeleri Sayın Bakir İzetbegoviç ve Sayın İvaniç’le görüşme gerçekleştireceğim. Reisul-ulema ile biraraya geleceğiz ve oradaki kardeşlerimizle bu güzel anı birlikte yaşacağız.
Tekrar evladı Fatihan eserlerinin korunması yönünde gayret sarf eden bütün kurumlarımıza, kardeşlerimize, bu eserin tekrar inşasında katkıda bulunan herkese teşekkürü bir borç biliyorum. Allah bir daha böyle acılar göstermesin ve Banja Luka’da Ferhadiye Camiinden yükselen ezan sesini bir daha indirmesin, o hasretli anları bir daha yaşatmasın diyorum.
Akşam inşallah ülkemize bu ziyaret sonrası dönmüş olacağız, hayırlı günler diliyorum, sağ olun.
