Basbakan Yildirim’in Ukrayna Basbakani Groysman ile basin toplantisinda yaptigi konusma

 

BAŞBAKAN BİNALİ YILDIRIM- Bu ziyareti çok daha özel, çok daha anlamlı olarak görüyoruz. 

Huzurlarınızda Sayın Başbakana ve heyetine ülkemize hoş geldiniz diyorum. Sayın Başbakanla bugünkü gerek baş-başa, gerek heyetler arasında yaptığımız görüşmelerde başta ekonomi, ticaret, turizm olmak üzere Türkiye-Ukrayna ilişkilerindeki gelişmeleri, sorunları ve fırsatları ele aldık, değerlendirme fırsatı bulduk. 

Ukrayna-Türkiye ilişkileri her alanda daha da ileriye götürülecek potansiyele sahiptir, bunu bugün bir kez daha teyit ettik ve bu konuda kararlılığımızı, irademizi ortaya koyduk. Ukrayna’yla diyaloğumuzun memnuniyet verici düzeyde olması ve bu bağlamda dışişleri bakanlarımızın geçen ay ortak stratejik planlama grubu toplantısı yapması önemli. Bu toplantıda bugün imzalamış olduğumuz iki ülke vatandaşlarının kimlik kartıyla seyahatine imkan veren, bir anlamda vize muafiyeti denebilecek anlaşmayla sonuçlandırmış bulunuyoruz. Öyle inanıyorum ki, imzalanan bu anlaşmayla birlikte Ukrayna-Türkiye arasında hem turizm faaliyetleri, hem ekonomik faaliyetler, hem karşılıklı yaptırım faaliyetleri çok daha hızlı bir şekilde gelişecek. Dolayısıyla hedeflediğimiz 20 milyar dolarlık ticaret hacmine ulaşmak için ciddi bir başlangıç olacaktır. 

Bu yıl içerisinde Sayın Cumhurbaşkanımızın Türkiye-Ukrayna Yüksek Düzeyli Stratejik Konsey Toplantısına katılacak olması da yine ilişkilerimizin geliştirilmesi bakımından önemli bir ziyaret olacaktır. Bu arada tabii bütün bakanlarımızın karşılıklı ikili görüşmeleri, ziyaretleri de devam edecektir. 

Değerli basın mensupları; özellikle önümüzde bu yıl içerisindeki önemli üç hedefimiz var. Bunlardan bir tanesi; serbest ticaret anlaşması. İkincisi; karşılıklı yatırımların korunması. Üçüncüsü de; çifte vergilendirmenin önlenmesine yönelik anlaşmalardır. Ümit ederim karşılıklı heyetlerimiz çalışarak iki cumhurbaşkanın bir araya geleceği Yüksek Düzeyli Stratejik Konsey Toplantısına bu anlaşmalar hazır hale gelir.

Türkiye, Ukrayna’nın egemenliğini, Kırım dahil toprak bütünlüğü ve siyasi birliğini önemsiyor ve bunu desteklemeye devam ediyor. Kırım Tatarları Ukrayna’yla ülkemiz arasında özel bir dostluk köprüsü oluşmaktadır. Dolayısıyla Kırım’ın ilhakıyla beraber ortaya çıkan Kırım Tatarlarının sorunlarının giderilmesi, iskan meselelerinin halledilmesi için Ukrayna Hükümetiyle yakın çalışmaya devam edeceğiz. Ukrayna Yönetiminin bu süreçte Kırım Tatarlarını siyasi, sosyal, ekonomik meseleleriyle yakından ilgilenmelerini de memnuniyetle karşılıyoruz. Yıllardan beri Kırım Tatarlarının lideri Mustafa Cemil Kırımoğlu’nun bu konudaki gayretlerini biliyoruz. Ve kendisine verdiğiniz önem ve destekten dolayı da teşekküre diyoruz. 

Biz de Ukrayna Yönetimi Sayın Poroşenko ve Sayın Groysman önderliğinde ülkenizde devam zorlu, siyasi ve ekonomik koşullara rağmen iddialı reform programınızı görüyoruz ve bunu destekliyoruz, buradaki başarılarınızı da takdir ediyoruz. Bu çabalar nihayetinde ülkenin gelişmesi, kalkınması için çok büyük bir katkı ve sonuç doğuracaktır. 

Değerli basın mensupları; Ukrayna Hükümeti 15 Temmuz hain darbe girişimi karşısında demokrasimizin, seçilmiş ve meşru Hükümetimizin, Sayın Cumhurbaşkanımızın yanında olduğunu ilk anda bütün dünyaya duyurmuş ve darbeye karşı Türkiye’ye açıkça desteğini ortaya koymuştur. 

Sayın Başbakan, bugün Gazi Meclisimizi de ziyaret edecek ve bu vesileyle bu hain örgütün milletin iradesinin tecelli ettiği Yüce Meclisi bombalayıp yok edecek kadar gözü dönmüş olduğunu bir kez daha kendi gözlerinizle şahit olacaksınız. Bu girişimin arkasındaki terör örgütü birçok ülkede olduğu gibi Ukrayna’da da uzantıları olduğunu biliyoruz. Bu konuda Sayın Başbakanın gerekli adımları atma konusunda kararlı olduğunu görmekten de büyük bir memnuniyet duyuyoruz. 

Bugün Sayın Başbakanla ayrıca Ukrayna’yla ekonomik ve ticari ilişkilerimizi daha nasıl çeşitlendirebiliriz, nasıl arttırabiliriz; bunları da etraflı konuştuk. Şu andaki rakamlar maalesef Türkiye’yle Ukrayna potansiyelini yansıtmaktan uzak. Bu bakımdan gerek tarım alanında, gerek savunma sanayi ve bu havacılık konusunda işbirliği potansiyellerimizin mevcut olduğunu, ayrıca eğitim ve kültür alanında da ciddi bir işbirliği fırsatı ve iki ülkenin toplumlarının birbiriyle kaynaşması, yakınlaşması bakımından mevcut olduğunu da bir kez daha görmüş olduk. 

Sayın Başbakanın Ukrayna’daki diğer dışarıdan gelen yatırımcıların, Türk yatırımcıların sorunlarına ve konularına çok ilgili olduğunu biliyorum. Bu ayın başında yatırımcılarımızla gerçekleştirdiği toplantıda onları kapsamlı olarak dinledi ve sorunlarını öğrenme fırsatı buldu. Ve bu ilgisinden dolayı bir kez daha Sayın Başbakana milletim adına teşekkür ediyorum. 

Yarın bir iş formu İstanbul’da yapılacak. Bu iş formunda Sayın Başbakanla birlikte başkanlık yapmayı çok arzu ederdim, ama bizim bugünlerde bir halkoylaması kampanyamız var, çok yoğun programlarımız var. Yarın Anadolu’nun iki iline, doğusunda iki ile ziyaretim olacak. Dolayısıyla bu programa katılamayacağım. Yardımcım Mehmet Şimşek Bey, Ekonomiden Sorumlu Yardımcımız bu toplantıda sizinle beraber olacak ve bu toplantıyı başarıyla gerçekleştireceksiniz. 

Bugün yaptığımız görüşmelerde askeri alanda gerek ikili, gerekse NATO çerçevesinde işbirliğimizin gelişmekte olduğunu bir kez daha teyit ettik.

Ukrayna’yla turizm alanındaki durumumuz iyiye gidiyor. Geçen yıl Ukrayna’dan 1 milyonun üzerinde ziyaretçimiz oldu, bu yeni vize rejimiyle, daha doğrusu muafiyet rejimiyle bu rakamın hem Türkiye’den Ukrayna’ya, hem Ukrayna’ya gidiş-gelişleri çok daha fazla arttıracağını göreceğiz, buna inanıyoruz.

Karşılıklı tabi bu ihtiyaçları karşılamak için hava ulaşımında gelişmeye ihtiyaç var, yeni seferlerin yeni varış noktalarına ihtiyaç var, bunları da karşılıklı yetkililerimiz planlamasını yapacaklardır.

Bilim ve eğitim alanında işbirliği geliştirmeye yönelik bir kağıt imzaladık karşılıklı, YÖK Başkanlığı ve Ukrayna Eğitim Bilim Başkanlığı arasındaki bu mutabakatla birlikte bu alandaki işbirliğimizin de gelişmesini daha da ivmelendireceğimize inanıyorum. 

Türk dili ve kültürüne yönelik Ukrayna’da önemli bir ilgi olduğunu biliyoruz, bu konuda 6 enstitü var, benzer bir şekilde Ukrayna dili için Türkiye’de bir enstitü kurulması yönünde beklenti var, bunu da çok titiz bir şekilde ele alıp gerçekleştirilmesi için çalışmaları başlatacağız, Yükseköğretim Kurumumuz bu konuda gerekli adımları atacaktır. 

Önümüzdeki yıllarda Kiev’de bir Yunus Emre Kültür Merkezi açılma talebimizin de dikkate alınmasını ümit ediyoruz.

Sonuç olarak, gerek ekonomik alanda, gerek kültürel alanda, gerek güvenlik alanında, gerek tarım, taşımacılık alanında Ukrayna-Türkiye arasında çok ciddi gelişmeler var, ancak bu gelişmelerin çok daha hızlanması ve geniş bir yelpazeye ulaşma fırsatının da mevcut olduğunu biliyoruz. Bunun için ilgili bakanlıklarımız, birimlerimiz çok daha sık biraya gelmeli ve bu konuları takip etmeliler diye düşünüyorum. 

Bu güzel adımlara vesile olacak ziyaretiniz için şahsınıza teşekkür ediyoruz ve heyetinize teşekkür ediyoruz ve sözü size bırakıyorum, tekrar hoş geldiniz. 

UKRAYNA BAŞBAKANI VLADİMİR GROYSMAN- Saygıdeğer Başbakan, her şeyden önce size bugün gerçekleştirmiş olduğumuz toplantılar sebebiyle teşekkürlerimi iletmek istiyorum. Gerçekten üst seviyede görüşmeler gerçekleştirdik, spesifik içerikleri olan maddeleri değerlendirdik ve bu ziyaret Türkiye ve Ukrayna arasında diplomatik ilişkilerinin tesisinin 25. yıl dönümünde gerçekleşiyor. Bu anlamda bu ziyaretler önümüzdeki yılları ve dostane işbirliğimizi şekillendirecek bir ziyaret olacak. 

İşbirliğimizin farklı alanlarda devam ettiğini ifade etmek istiyorum. Bu ziyaret sırasında imzalanan anlaşmalar vatandaşlarımızın karşılıklı seyahatini kolaylaştıracak niteliktedir ve ülkemizi çok daha yakın işbirliğine doğru götürecektir. Türkiye’yi ziyaret ederken kendi kimlik belgeleriyle seyahat edebilmeleri gerçekten ileriye doğru atılmış son derece önemli bir adımdır. Bunun sayesinde karşılıklı seyahatin artacağını biliyoruz. Bu ziyaretler içinde tabi ki turistler de olacak, şu aşamada 1 milyon Ukrayna vatandaşı her yıl Türkiye’yi ziyaret ediyor, bu da yüzde 15 oranında bir artış anlamına geliyor. Türk tarafından da giderek artan sayıda turistin Ukrayna’yı ziyaret edeceğini düşünüyoruz, ülkelerimizi bu vesileyle en iyi yollarla bağlamış olacağız ve bu vesileyle yeni uçuş imkanlarının da sağlanabileceğini düşünüyorum, özellikle de bölgesel havaalanlarından karşılıklı uçuşların sağlanacağını düşünüyorum. 

Eğitim konusundaki işbirliği anlaşmasını imzalamış olmamız gerçekten önemli. Eğitim, bilim ve bu konudaki atılan yeni adımlar geleceği doğru bizi çok daha verimli platformlara taşıyacaktır. Burada karşılıklı bir anlayışla eğitimle ilgili iyi haberlerimizi birbirimizle paylaşabileceğimize inanıyorum.

Bu noktada özellikle belirtmek istediğim bir husus, ikili ekonomik ilişkilerimiz. Ekonomik ilişkilerimiz potansiyelin altında seyrediyor, bu vesileyle bugün yapmış olduğumuz çalışmalar, serbest ticaret anlaşmasının imzalanmasıyla ilgili müzakerelerin yürütülmesi ticareti karşılıklı artıracaktır, aynı zamanda sermaye akışının da kolaylaştırılmasını sağlayacaktır. Bütün bunları mümkün kılabilmek için karşılıklı yatırımların korunmasıyla ilgili gerekli kararlar alındı, bu potansiyelimizi bir sonraki seviyeye taşıyacaktır, hem sanayi, hem de ticaret açısından potansiyelimizi yakalayabileceğimize inanıyorum. 2016 yılında 3 milyar 140 milyonluk bir ticaret hacmi gerçekleştirdik ve 20 milyarlık iddialı hedefimiz eğer sistematik bir şekilde çalışırsak gerçekleştirmekten çok uzak değil. 

Bu yıl zannediyorum 3 önemli belge üzerinde anlaşacağız; ticaret anlaşması bunlardan birincisini oluşturacak, ikincisi karşılıklı yatırımların korunmasıyla ilgili anlaşma ve üçüncüsü de çifte vergilendirmenin önlenmesi anlaşması olacak.

Türk iş adamlarıyla bir toplantı yapma fırsatı buldum, geçtiğimiz yıl bir yatırım teşviki kuruluşu oluşturduk, bu kurulun Genel Müdürü de bizim delegasyonumuzda bizimle birlikte bu ziyarette bulunuyor. Yatırım projeleriyle ilgili olarak Türk işletmelerinin, Türk iş adamlarının Ukrayna’ya geldiğini gördüğümüz anda, hedefimiz bu yatırımın başarılı olması için gereken bütün adımları atmak, bunun başarılı olması için her türlü adımı atacağız.

Detaylı bir biçimde karşılıklı işbirliği yapabileceğimiz alanları inceledik, hali hazırda işbirliği yürüttüğümüz alanları değerlendirdik ve bu aşamada uzay teknolojisinden havacılık sektörüne ve Ukrayna’nın tüm doğal kaynaklarına kadar her türlü alanda işbirliği yapabileceğimize inanıyoruz. İşbirliğiyle ilgili gerçekten önemli bir potansiyel var tarım sektörü ve altyapı projeleri konusunda da gerçekten önemli bir potansiyelimiz olduğunu düşünüyoruz. Savunma sanayi konusundaki işbirliği için önemli bir potansiyelimiz var. Sayın Başbakanla birlikte özellikle üstünde durduğumuz noktalardan bir tanesi, uçak üretimi konusunda çabalarımızı biraraya getirmek. Ukrayna’nın bu anlamda önemli bir teknoloji altyapısı var, Türkiye’nin de önemli bir teknoloji altyapısı mevcut. Eğer çabalarımızı biraraya getirebilirsek ortaklaşa uçak üretimi konusunda işbirliği gerçekleştirebiliriz, bu da son derece rekabetçi bir proje olacaktır ve küresel anlamda havacılık sektöründe talep görecektir.

Bir kez daha bizi kabul ettiğiniz için teşekkür etmek istiyorum. 

Ve bu ziyaretimiz vesilesiyle bize bir mesaj verdiniz, Türk gemilerinin Kırım limanlarına gitmeyeceğini ifade ettiniz, bu son derece önemli bir mesajdı. Ve Sayın Başbakan, Ukrayna’yı bu anlamda toprak bütünlüğünü desteklediğiniz için teşekkür etmek istiyorum. Desteğinizi arkamızda hissediyoruz. Bu konuda Türkiye’nin pozisyonunun Kırım Tatarlarıyla ilgili almış olduğunuz tutumun da bizim için son derece önemli olduğunu belirtmek istiyorum. Sizin bu konudaki bizi destekleme niyetiniz gerçekten en üst seviyede dostluğumuzun bir nişanesidir. 

Genel anlamda şunu ifade etmek istiyorum: Bizim bugün ikili müzakerelerimiz son derece sağlam bir temel üzerine kurulmuş durumda, spesifik projeler üzerinde çalışmaya devam ediyoruz.

Saygıdeğer Başbakan Sayın Binali Yıldırım, bu vesileyle bir kez daha bu fırsatı tanıdığınız için teşekkür etmek istiyorum. 

Türk meslektaşlarıma yapıcı işbirliklerinden dolayı teşekkür etmek istiyorum ve bir kez daha Ukrayna’nın son derece güvenilir bir ortak olduğunun altını çizmek istiyorum, sorumluluklarımızı bilen bir ülkeyiz ve amacımız bu konuda başarıya ulaşmak. Ortak temellerimizin, kurmuş olduğumuz altyapının bize gelecekte daha iyi bir işbirliği gerçekleştirmek için bir altyapı sağlayacağına inanıyorum.

Türkiye’ye ve Türk halkına ve size şahsen Sayın Başbakan başarı dileklerimi ve zafer dileklerimi iletmek istiyorum.