Basbakan Yildirim’in, Irak Basbakani Ibadi ile düzenledigi ortak basin toplantisinin tam metni
IRAK BAŞBAKANI HAYDAR EL İBADİ- Çıkarına hizmete edecek şekilde ilişkilerimizi geliştirmek istiyoruz. Tabi bölgemiz tehlikeli bir dönemden geçmektedir ve özellikle Irak’ı büyük bir terörden muzdariptir ve Irak şehirleri bir tehdit altına girmiştir. Son dönemde özellikle DAEŞ’i Irak’tan çıkarmak ve ortadan kaldırmak için artık Irak’ın kahraman, ordusu mücadele vermektedir. Özellikle Musul şehrinde Iraklı vatandaşlarımız çatışma yapmaktadır ve mücadele vermektedir ve silahlı kuvvetlerimiz bu bölgeyi DAEŞ’den kurtarma hususunda faaliyetlerine ve operasyonlarına devam etmektedir ve amacımız askeri güvenlik yönden inşallah DAEŞ’i bu bölgeden tamamıyla ortadan kaldırmaktır.
Ve Türk tarafı Sayın Başbakan Türkiye Başbakanıyla bu hususları ele aldık. Suriye’deki DAEŞ, DAEŞ’i Suriye ve Türkiye, Irak arasında bölgedeki gelişmeleri ele aldık ve herhangi bir faaliyetin diğer komşu ülkeye zarar vermesine asla izin vermeyeceğimiz hususunu ele aldık. Dolayısıyla, herhangi bir Iraklı yetkili hiçbir şekilde tüm komşu ülkelere karşı zarar verecek herhangi bir faaliyette bulunmasına izin vermeyecek konusunu konuştuk. Ve komşu ülkelere zarar verecek şekilde tabi ki biz kardeşlik ilişkileri ve komşuluk ilişkileri çerçevesinde biz bunların bu girdiği sıkıntılar yaşanmasına tabi izin vermeyeceğiz ve arzu etmeyiz. Bugün birtakım hususları ele aldık ekonomik alanda ve yeniden imar konusunu ele aldık. Kurtarılmış bölgelerde istikrarın yeniden hakim olması hususlarını ele aldık. İmar konusu ve ticaretle ilgili hususları Sayın Başbakan ve beraberindeki heyetiyle beraber memnuniyetle karşıladık. Tabi bizi ziyaret ettiler ve bütün bu hususları ciddiyetle ele aldık ve konuştuk. Aynı zamanda eğitim alanını da ele aldık. Yüksek eğitim konusunda güvenlik, istihbari alanları da biz bu konularda da açığız, geliştirmek istiyoruz ilişkilerimizi ve Irak tekrar bütün topraklarını inşallah tamamıyla kontrol altına aldıktan sonra ilişkilerimiz daha da gelişecektir.
Tabi Türk kuvvetlerini Başika’daki mevcudiyeti hususunda bu konuları konuştuk ve Irak toprakları ve Türk ordusunu kuvvetlerini Başika bölgesinden çekilmesi hususunu ele aldık. Tabi bunların hepsini konuştuk ve memnuniyetle bu hususları ele aldık.
Sayın Başbakana sözü vermek istiyorum, buyurun.
BAŞBAKAN BİNALİ YILDIRIM- Teşekkür ediyorum. Öncelikle şahsıma ve heyetime ziyaretimiz vesilesiyle gösterdiğiniz güzel ev sahipliği için teşekkür ediyorum.
Irak Sayın Başbakan, değerli dostum, bizim kardeşimizdir ve komşumuzdur. Dolayısıyla, Irak’ın üzüntüsü bizim üzüntümüzdür, sizin sevinciniz bizim sevincimizdir. Asırlardır bu topraklarda kardeşçe yaşadık, bundan sonra da karşılıklı olarak halklarımızın menfaatini, refahını sağlamak için birlikte çalışmaya devam edeceğiz. Esasen bu yaptığımız ziyaretin amacı da budur iki yıl aradan sonra göreve başladıktan sonra ilk yurt dışı ziyaretlerimden birini de buraya yapıyorum. Daha önce sizinle telefon görüşmesi yaptık Sayın Cumhurbaşkanımız da sizinle bir telefon görüşmesi yaptı. İstiyoruz ki bu süreç terörle mücadele konusunda birlikte çalıştığımız ve topraklarımıza, vatandaşlarımıza terörün zarar vermeyeceği güzel günlerin birlikte gerçekleştirilmesini sağlamak.
Son zamanlarda liderliğinizde DEAŞ örgütüne karşı yaptığınız mücadele ve operasyonlarda önemli başarılar sağladınız bunu görüyoruz ve takdir ediyoruz, teşekkür ediyoruz. Aynı zamanda bizim de DEAŞ’la mücadelemiz amansız bir şekilde devam ediyor. Özellikle Suriye’de varolan otorite boşluğundan kaynaklanan DEAŞ kaynaklı teröre karşı çok ciddi bir mücadele başlattık ve bunda da önemli sonuçlar aldık.
Aynı şekilde bizim yıllardır devam eden PKK terör örgütüne karşı mücadelemizde de bilhassa kırsalda çok önemli mesafeler aldık. Tabi sizin geçtiğimiz günlerde PKK’nın Irak toprakları üzerinden Türkiye’ye zarar vermesine izin vermeyeceğim şeklindeki açıklamanız bizim için çok önemli, bundan büyük bir memnuniyet duyduk. Bu da teröre karşı beraber ve birlikte neleri yapabileceğimizi en iyi şekilde gösteriyor.
Her şeyden önce Sayın Başbakan şunu bilmenizi istiyorum: Irak’ın egemenliği bizim için çok önemlidir, egemenliğine zarar verecek hiçbir girişime, hiçbir harekete rıza göstermeyiz, içinde olmayız. Bütünlüğü de Irak’ın bütünlüğü de aynı şekilde bizim için önemlidir bunun bilinmesini isteriz ve bundan sonraki bütün enerjimizi, bütün gücümüzü Irak’la Türkiye’nin ilişkilerin ekonomik olarak karşılıklı yatırım olarak ve her iki ülkenin refah ve kalkınması şeklinde çalışmaya hazırız. Gerek yeni gümrük kapıları açılması, gerek yeni yatırmaların karşılıklı olarak hayata geçirilmesi, eğitim alanında bugün bir iş birliği anlaşması imzalayacağız bu ve buna benzer ilişkileri getirmeye devam edeceğiz.
Başika meselesi bunu da içeride konuştuk, bu bir keyfiyet değil, bir ihtiyaçtan doğmuştur ve görüyoruz ki DEAŞ’dan bölgenin temizlenmesinde önemli mesafe kat edilmektedir. Buna uygun olarak bu konuyu da bir şekilde dostane çözüme ulaştırmış olacağız, bunu da ifade etmek istiyorum. Ve bir kez daha teşekkür ediyorum. Ve bundan böyle en kısa zamanda sizi de Türkiye’de ağırlamak istiyoruz.
Çok teşekkür ederim.
SORU- Konuk misafirimize hoş geldiniz…
Şimdi bizim bütün Irak halkı bu girişten rahatsızdır, siz ne zaman Irak topraklarından çekiliyorsunuz?
BAŞBAKAN BİNALİ YILDIRIM- Evet, değerli arkadaşlar şunu az önce ifade ettim, bu konuyu Sayın Başbakanla etraflıca konuştuk. Başika’nın nasıl başladığını, hangi hizmetler gördüğünü anlattık. Malum bu DEAŞ’la mücadelede oradaki unsurlarımız da önemli bir vazife ifa ettiler. Ninova bölgesindeki milislerin DEAŞ’a karşı mücadele etmesi için eğitildiler, hatta oradaki varlığımız bizatihi DEAŞ’la da kendisi de mücadele etti. Irak’ın egemenliği ve bütünlüğü konusunda hassasiyetimizi ifade ettik, ediyoruz burada hiçbir tereddüt yok. Bu bağlamda tamamen barış sağlanınca bu konuda Irak Hükümetinin hassasiyetini de biliyoruz. Burada işler yoluna girdiğinde gereken neyse o da yapılacak bu kadar açık ve net.
IRAK BAŞBAKANI HAYDAR EL İBADİ- … çözülecektir inşallah en yakın zamanda ifade ettiler ve ben bu tutumunuz için teşekkür ediyorum.
SORU- Sinan Uslu, Anadolu Ajansından.
Efendim, benim sorum Sayın Başbakanımıza olacak. Hem Irak yönetiminden, hem de Irak Kürt Bölgesel yönetiminden terör örgütü PKK’yla mücadeleye ilişkin geçtiğimiz haftalarda olumlu açıklamalar gelmişti. Bu çerçeve Sincar konusunun da gündeme geldiğini ifade ettiniz. Önümüzdeki günlerde Sincar’ın ikinci bir Kandil olmaması için ne gibi adımlar göreceğiz, bu yönde ne gibi adımlar atılacak?
IRAK BAŞBAKANI HAYDAR EL İBADİ- … Irak güvenlik kuvvetleri açısından … burası kontrol altına alınacaktır ve bunların dışında başka bir şekilde izin verilmeyecektir ve bu nihai bir anlaşmadır iki taraf arasında.
BAŞBAKAN BİNALİ YILDIRIM- Irak bölgesel yönetimi bu konuda PKK’nın Sincar’dan çekilmesi gerektiğini ifade etti kuvvetli bir şekilde ifade etti. Sayın Başbakanın da açıkladığı gibi peşmerge ve Irak merkezi güçlerinin Sincar’ın terör unsurlarından temizlenmesi konusunda gerekli çalışmalar yapılacak. Bizim için terör nereden gelirse gelsin aynıdır dolayısıyla, Sincar birinci derecede en büyük tehdit bize oluşturmaktadır ve bu tehdidin bertaraf edilmesi konusundaki Sayın Başbakanın hassasiyeti içinde teşekkür ediyoruz, bu konuda da gerekli iş birliğini yapmaya hazırız. Sadece Sincar değil, bütün Irak topraklarından ülkemize yönelen terör faaliyetlerine karşı iş birliğini de sürdüreceğiz.
SORU- Ben Sayın Başbakan Haydar İbadi’ye ilk sorumu soracağım.
Sayın Türk heyetiyle toplantınız çerçevesinde birtakım konular ele aldınız ve birtakım hususları dile getirip çözüme kavuşturdunuz mu, özellikle bu kırmızı birtakım çizgilerle ilgili olarak, siyasi hususlarla ilgili ve aynı zamanda Musul’un kurtarılmasından sonraki hususları konuştunuz mu? Aynı zamanda Kürt ve Türk yakınlaşması ve merkezi hükümetiyle, Kürt bölgesi arasındaki petrol anlaşması hususu ve aynı zamanda bir kriz tekrar çıkacak mıdır?
İkinci bir soru Sayın Yıldırım’a olacak Sayın Başbakana.
Özellikle Başkent Bağdat’ta bulunmanız çerçevesinde tabi Türk kuvvetlerine barış sağlandıktan sonra çekilecektir ifade ettiniz, ancak Sayın Cumhurbaşkanı ve Parlamento açısından ve aynı zamandı Irak halkı tarafından tabi birtakım tepkiler vardır tabi ki burada bulunmanız konusunda. Niçin Irak topraklarında ısrarla bulunmaktasınız ve aynı zamanda bu güçler burada bulunması konusunda siyasi bir destek mi sunuluyor onlara?
IRAK BAŞBAKANI HAYDAR EL İBADİ- Tabi bir anlaşma olacaktır aramızda tabi ülkelerin içişlerini müdahale edilmemesi hususunda bir anlaşma olacaktır. Tabi bir ülke diğer komşu ülkenin içişlerine müdahale etmeyecektir tabi ki bu bir ilke komşuluk ilkesi çerçevesinde cereyan edecektir ve her iki ülkenin egemenliği bağlamında olacaktır.
Su konusuna da biz değindik Dicle ve Fırat havzasıyla ilgili tabi biliyorsunuz Irak tarafında birtakım sıkıntılar yaşanmaktadır su konusunda. Türk tarafı net bir şekilde bu hususu bize ifade ettiler ve Irak tarafıyla su konusunda da iş birliği yapacaklardır ve buna önem vermektedirler ve Irak’a doğru bir şekilde, sağlam bir şekilde su temini konusunda aktarımı konusunda işbirliği içerisinde olacaklarını ifade etmişlerdir.
Tabi bunun yanı sıra Türk tırları ve Türk şirketlerinin karşı karşıya kaldığı birtakım sıkıntılar vardır, bu hususları da ele aldık. Petrol ve gaz konusunu ele aldık ve biliyorsunuz Irak petrol ve gaz üretmektedir ve Türkiye komşu Türkiye buna ihtiyaç duymaktadır ve bu nedenle iki devlet arasında da kardeşane bir çerçevede iş birliği olması gerekmektedir ve dolayısıyla da inşallah Musul kurtarıldıktan sonra petrol boru hatta tekrar faaliyete geçecektir. Irak topraklarından Türk topraklarına yönelik olarak ve dolayısıyla bu çerçevede iki taraf arasında da anlaşmalar bağlamında cereyan edecektir.
BAŞBAKAN BİNALİ YILDIRIM- Teşekkür ediyorum. Sayın Başbakanın ifade ettiği konulara tamamen katılıyorum. 2012’de ticaret hacmimiz 12 milyar doların üzerindeydi, şu anda 7 milyarın altına düşmüş durumda yüzde 40 azalma var. Yıllar geçtikçe artması gerekirken azalıyor, bunun sebepleri üzerinde çalıştık. Sebeplerini biliyoruz, sebepleri tabi bölgede yaşanan terör, istikrarsızlık ve birtakım mevzuattan kaynaklanan konular. Bunların ortadan kaldırılması iş birliğimizde daha fazla ekonomi, daha fazla dostluk, kardeşliğin ön plana çıkmasını ve terörle ortak mücadelenin daha da artırılarak sürdürülmesi var.
Şimdi bunun yolu terörün nereden gelirse gelsin hem Irak’a hem Türkiye’ye ortak tutum içerisinde olmaktır. Biz bu konuda gerekli hassasiyeti göstereceğimizi Sayın Başbakana ifade ettik. Başika konusuyla ilgili zaten az önce düşüncelerimi açık bir şekilde ifade etmiştim.
Teşekkür ederim.
SORU- Mustafa Yıldırım, TRT Haber.
Efendim, FETÖ okulları konusu yaptığınız görüşmelerde gündeme geldi mi? Sayın Milli Eğitim Bakanı da burada, Irak’ta mevcudiyetini sürdüren okullara ilişkin ve bundan sonrasına ilişkin hangi adımlar atılacak bize açıklamalarda bulunursanız seviniriz.
IRAK BAŞBAKANI HAYDAR EL İBADİ- Tabi bugün bu konuya değinildi, bu konulara, tabi okul tabi Iraklı öğrenciler okumaktadırlar, tabi bir sorun var şu anda, tabi yöneticilerle ilgili bu okul yöneticileriyle ilgili tabi Irak tarafı da ciddiyetle bu konuyu Türk tarafıyla konuşarak çözüme kavuşturulması hususunda hazırız. Tabi sonuçta bunlar öğrenciler öğrenci okumaktadır bu okullarda ve inşallah bu konuda iki ülke arasında bu alanda da iş birliği yapılacaktır.
BAŞBAKAN BİNALİ YILDIRIM- Evet, teşekkür ederim.
IRAK BAŞBAKANI HAYDAR EL İBADİ- Şükran.