Çocuk ve Sehir Çalistayi Sonuç Raporu
“Büyük Medeniyet Yolunda İnsan-Demokrasi-Şehir” başlıklı seçim beyannamemizde yer alan insanı merkeze alan şehircilik anlayışı ve medeniyet tasavvurumuzun bir sonucu olarak Yerel Yönetimler Başkanlığı’nca 14 Haziran 2014 tarihinde İstanbul Haliç Kongre Merkezinde “Yerel Yönetim Politikaları Açısından Çocuk ve Şehir Çalıştayı” gerçekleştirilmiştir.
Aile ve Sosyal Politikalar Bakanımız Sn. Doç. Dr. Ayşenur İSLAM, TOKİ Başkanı Sn. Mehmet Ergün TURAN, Milletvekillerimiz, Belediye Başkanlarımız, yazarlar, sanatçılar, akademisyenler ve uzmanların katılımıyla yapılan çalıştayda Yerel Yönetim Politikalarında çocuk hassasiyetini merkeze alan önemli görüşler ortaya çıkmıştır.
Tespit edilen görüş ve öneriler bir sonuç raporuyla kamuoyuyla paylaşılmıştır.
“YEREL YÖNETİM POLİTİKALARI AÇISINDAN ÇOCUK VE ŞEHİR ÇALIŞTAYI” SONUÇ RAPORU
14 Haziran 2014 Cumartesi, İstanbul Haliç Kongre Merkezi
ÇALIŞTAYIN AMACI
Ak Parti, Yerel Yönetim politikalarının odağına insanı yerleştirmiştir. Bizim için şehir sadece insan topluluklarının yaşadığı bir mekân değil, “insan dostu bir mekân” demektir. Medeniyetimizin şehirleri insan için inşa edilmiştir. Medeniyet tasavvurumuzun bir gereği olarak bugünde insan dostu şehirler inşa etmek temel hedefimizdir.
Ak parti olarak sadece bugünün şehirlerine, bugünün insanına, bugünün Türkiye’sine karşı sorumlu değiliz. Bizler bugünden yarını inşa etmenin, yarını imar etmenin sorumluluğunu omuzlarımızda taşıyoruz. Bu sorumluluğun bir gereği olarak hedefimiz, çocuklarımıza, torunlarımıza gurur duyacakları bir medeniyeti, şehirleri ve ülkeyi miras bırakmaktır. Bu nedenle yeniden medeniyet tasavvurumuza uygun şehirler inşa etmek istiyoruz.
Medeniyetimizin şehirleri insan için tasarlanmıştır. Ama en çokta çocuklar için, kadınlar, yaşlılar, engelliler, fukara ve kimsesizler için tasarlanmıştır. Bugünde çocuklarımız için şehirler tasarlamak istiyoruz. Şehirlerimizi çocuklarımıza göre kurmak çocuklarımızın hayallerini, düşüncelerini, ruhlarını yeşertecek şehirler inşa etmek istiyoruz.
“Yerel Yönetim Politikaları Açısından Çocuk ve Şehir Çalıştayı” bu anlayışımızın bir gereği olarak yapılmıştır. Merkezi hükümetin belirleyiciliğinin yanı sıra, yerel yönetimler şehirleşme ve konut politikalarının ana aktörüdür. Bu nedenle hükümetimiz, ilgili bakanlıklar ve yerel yönetimlerimizin çalışmalarına katkı sunacak şekilde politikalar geliştirmek bu çalıştayın temel amacıdır.
İnsanlık ailesinin en doğal, en saf, en fıtri bireyi olan çocuk ve şehir ilişkilerini konuşmayı ve tartışmayı amaçladık. Şehirlerimize çocuk perspektifinden bakmak, çocuğa kentin neresinde ve nasıl bir alan açtığımızı gözden geçirmek, şehir ve çocuk politikalarını çocuk duyarlılığına göre oluşturmak çalıştayın ana amacı olmuştur.
Bu amaçla, gerçekleştirdiğimiz “Yerel Yönetim Politikaları Açısından Çocuk ve Şehir Çalıştayı” nın sonuçlarını yerel yöneticilerimizle paylaşıyoruz. Bu çalıştayın Yerel yönetim politikalarımızda çocuk duyarlılığını güçlendirmenin, şehirlerimizi medeniyet tasavvurumuza göre tasarlamanın ve insanı şehrin odağı yapmanın bir adımı olacağını düşünüyoruz. İnanıyoruz ki şehirlere çocuk perspektifinden bakmak, planlama, imar ve yapılaşma politikalarını çocuğa göre belirlemek şehirlerimizi daha insani ve yaşanılır hale getirecektir.
GÖRÜŞ VE ÖNERİLER
Yerel Yönetimler Başkanlığımız tarafından 14 Haziran 2014 Cumartesi günü, İstanbul Haliç Kongre Merkezinde gerçekleştirilen “Yerel Yönetim Politikaları Açısından Çocuk ve Şehir Çalıştayı”nda aşağıdaki görüş ve öneriler tespit edilmiştir:
Belediye başkanları başta olmak üzere şehir yöneticileri, çocuklarla gerçek, samimi, sahici iletişimler kurmalı, çocukların durumlarını derinlemesine kavramak için birebir görüşmelerin yanısıra derinlikli araştırmalar yapmalı, Ar-Ge yöntemlerinden faydalanmalıdır.
Çocuğun merkeze alındığı politikalar Türkiye’nin ve dünyanın geleceğine yön verecektir. Bu nedenle yerel yönetimler, çocuk dünyasındaki dönüşümü, gelişimi, hayalleri dikkate almalıdır.
Yerel yönetim çalışmaları planlanırken çocuk ve gençlere dair ön yargı, ezber ve yanlış bilgilerden kurtulmalı; çocuk dünyası keşfedilmelidir.
Yerel yönetimler çocukla ilgili proje ve çalışmaları teşvik etmeli, yerel yönetim uygulamalarında çocuk duyarlılığını geliştirecek proje yarışmaları düzenlenmeli, ödüller verilmelidir.
Yerel Yönetimler ‘çocuk dostu şehir’ kriterlerine uymalı, zaman zaman bu duyarlılıklarını test etmeli ve gözden geçirmelidir.
Şehirlerde annelerin, bebek arabasıyla rahat ve engelsiz gezebileceği standartlar geliştirilmeli, annelerin çocuklarıyla engelsiz gezebileceği kaldırım ve caddeler planlanmalıdır.
Şehirlerin planlanması ve şehir yönetiminde çocukların görüşü alınmalıdır. “Çocuk Meclisi” vb. uygulamalar ile çocukların şehir yönetimlerini etkilemesi sağlanmalı, çocuklara söz hakkı verilmeli ve söyledikleri önemsenmeli, çocuk çalıştayları vb. çalışmalarla çocukların şehir tasavvurları ortaya çıkarılmalı, ihtiyaçları tespit edilmelidir.
Çocukların yaşadıkları şehirleri gezerek kendileri için olumsuz olan şeyleri yazıp çizmelerine fırsat verilmeli ve onların sözleri üzerinden yerel yönetim çalışmaları değerlendirilmelidir. Yaşadıkları şehri sorgulayan, keşfeden ve hayallerindeki şehirleri üretecek olan çocuklar için şehirler bir laboratuvara dönüştürülmelidir.
Yerel yönetimler, çocuklara yönelik politika ve hizmetlerinin verimli, etkin ve çocuk beklentisine cevap verecek şekilde üretilebilmesi için “çocuk hizmetleri birimi” kurmalıdır.
Çocuklarla ilgili mekân tasarımları, park ve bahçe düzenlemeleri, etkinlik ve yayın çalışmalarında çocuğun zekâ, merak ve algısı esas alınmalıdır. Çocukların toprak, gökyüzü, ağaç, hayvan gibi doğal unsurlarla iletişim, etkileşim ve ünsiyetini sağlayacak çalışmalara ağırlık verilmelidir. Parklar, her yaştan çocuğun faydalanacağı şekilde düzenlenmeli, parklarda spor aletlerinin yanısıra oyun aletleri ve oyuncaklar bulunmalıdır. Parklara kum havuzları ve kumlardan macera tepeleri yapılmalı.
Çocukların sokak oyunlarını tanımaları, sevmeleri, oynamaları için projeler üretilmeli, bu amaçla şehirlerde açık alanlar veya mekânlar oluşturulmalıdır. Parklar geleneksel oyun parklarına dönüştürülmelidir. Bunun için topaç çevirebilecekleri, çivi ve misket oynayabilecekleri toprak alanlar planlanmalı, plastik zemin yerine çim zemin kullanılmalı, yerel yönetimler tarafından belirli aralıklarla çocuklara oyuncaklar hediye edilmelidir.
Çocukla ibadethane arasındaki ilişkiyi artıracak, tarihi, kültürel, milli ve manevi değerleri çocukla en doğru biçimde paylaşacak çalışmalar yapılmalı, ibadethanelerin bahçeleri, çevresi çocuklara açılmalıdır.
Belediyelerin kültür, sanat, eğitim ve sosyal merkezlerinden daha az faydalanan, bu ortamları kullanmakta zorlanan, çekinen veya bu mekânlara ulaşma zorluğu olan çocuklarla iletişim kanalları aranmalı, özellikle göçün etkilediği ailelerin çocuklarına yönelik özgün çalışmalar düşünülmelidir.
Belediyeler dede-torun, çocuk-ebeveyn ilişkisini geliştirecek mekanlar ve projeler tasarlayıp uygulamalıdır.
Anne ve babalar başta olmak üzere aile üyelerinin, çocuklarıyla rahat, eğlenceli, kaliteli vakit geçirebilecekleri, birlikte oynayabilecekleri, sokağa çıkabilecekleri, kitap okuyabilecekleri mekân ve ortamlar oluşturulmalıdır.
Yerel yönetimler ülkemizin imzaladığı ve çocukları ilgilendiren uluslararası sözleşmeler açısından eksiklerini gözden geçirmeli, ilgili birimler bu sözleşmelere ait metinlerin detaylarına vakıf olmalıdır.
Çocukların ve tüm insanların daha sağlıklı bir hayat sürmesi için yüksek katlı binalar yerine az katlı binaların yapımı tercih edilmelidir. Bina ve toplu yaşam alanlarında çocukların faydalanabileceği ortak alanlar oluşturulmalı, binalarda ortak alan olarak ‘çocuk oyun alanı’ tasarlanmalıdır.
Çocukların bilgisayar, tablet ve telefonlarında kullanabilecekleri geleneksel değerlerimize uygun oyun ve kahramanlara ait içerikler çocuklarımıza ulaştırılmalıdır.
Çocuklara yönelik yayınlar zenginleştirilmeli, bu yayınlar; metin, tasarım ve görsel malzemeler açısından çocuk doğasına uygun olmalıdır.
Masal, hikâye, şiir, sinema, çizgi film, tiyatro gibi çocuk edebiyatı ve sanatı ürünlerinin nitelik ve sayı bakımından çoğaltılması için gerekli destek verilmelidir.
Çocukların yetenekleri doğrultusunda eğitim almaları sağlanmalıdır. Çocuğun hayal dünyasını geliştirecek etkinliklere ağırlık verilmelidir.
Çocuk çalışmalarında çocuğu sınırlandıracak ve doğasını bozacak her türlü standartlaştırma ve baskılama eğiliminden kaçınılmalıdır.
Yerel yönetimler çocuğa yönelen şiddet ve tacize kaşı yürütülen çalışmalarda aktif görev almalı, kent mimarisi ve planlamaları çocuğa yönelik istismar ve suçların azaltılmasına katkı sağlayacak şekilde düşünülmelidir.
Kullanma yaşı gittikçe düşen uyuşturucu ve bağımlılık maddeleri ile mücadelede etkin rol alınmalı, ailelerin farkındalığını arttıracak çalışmalar yapılmalı, yapılan çalışmalara destek olunmalı, bu tür bağımlılıklarla mücadele için rehabilitasyon merkezleri oluşturulmalıdır.
Okul bahçeleri mümkün oldukça toprak veya çim yapılmalı, bahçeler, çocukların okul dışında vakit geçirebileceği oyun alanına dönüştürülmelidir.
Bisiklet yolu yapımına öncelik verilmeli, okuluna bisikletle veya yürüyerek ulaşmak isteyen çocuklar için çözümler üretilmelidir.
Çocukların temiz hava, temiz su, temiz çevre, temiz sokak hakları sağlanmalı, bu konulardaki sivil ve kamu çalışmaları desteklenmelidir.
Çocuklarımızda, medeniyet, tarih, kültür ve bir arada yaşama bilincini oluşturacak şekilde tarihi ve kültürel mekânlar gezdirilmeli, kent müzeleri, kütüphaneler, tabiat parkı, kültür parkı gibi alanlardan kolay ve hızlı bir şekilde yararlanmaları için her türlü destek sağlanmalı, imkânlar hazırlanmalıdır.
Nasreddin Hoca, Keloğlan, Yedi Cüceler, Hacıvat-Karagöz, Evliya Çelebi, Dede Korkut, Padişahlar, bilim adamları vb. şahsiyetlerin ya da şehrin folklorik, kültürel unsurlarının (yiyecek, içecek, kılık kıyafet) yer aldığı, çocuk dünyasına hitap eden parklar oluşturulmalıdır.
Şehrin kurtuluş günü varsa, zaferi canlandıran, tarih bilinci veren panoramik açık veya kapalı alan oluşturulmalıdır.
Her yıl muhakkak festival havası içinde çocuk şenliği yapılmalıdır.
STK’larla işbirliği içerisinde her yıl bir ahlaki değerle (temizlik, onur, doğruluk, adalet vb.) ilgili şiir, hikâye, kısa film vb. yarışmalar düzenlenmelidir.
Okullarla işbirliği yapılarak çocuk-yazar buluşmaları organize edilmelidir.
KATILIMCI LİSTESİ
Abdülhamit GÜL, AK Parti Genel Başkan Yardımcısı
Ayşenur İSLAM, Doç. Dr. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı
Erol KAYA, AK Parti İstanbul Milletvekili, TBMM Çevre Komisyonu Başkanı,
Yerel Yönetimler Başkan Yardımcısı
Halide İNCEKARA, AK Parti İstanbul Milletvekili, Genel Başkan Danışmanı, TBMM 23. Dönem Kayıp Çocuklar Kom. Bşk., TBMM Üstün Zekalı Çocuklar Komisyon Başkanı
İlyas ŞEKER, AK Parti Kocaeli Milletvekili, Yerel Yönetimler Başkan Yardımcısı
Nazım MAVİŞ, AK Parti MKYK Yedek Üyesi, Yerel Yönetimler Başkan Yardımcısı
Mehmet Ergün TURAN, TOKİ Başkanı
Selim TEMURCİ, Dr. AK Parti İstanbul İl Başkan Yardımcısı
Özlem ZENGİN, Av. AK Parti İstanbul İl Kadın Kolları Başkanı
Gıyasettin GERGİN, AK Parti İstanbul İl Gençlik Kolları
Ahmet SELAMET, İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisi Başkan Vekili
Mehmet Tevfik GÖKSU, Esenler Belediye Başkanı
Mustafa DEMİR, Fatih Belediye Başkanı
İsmail ERDEM, Sancaktepe Belediye Başkanı
Hüseyin KESKİN, Sultanbeyli Belediye Başkanı
Mevlana İDRİS, Çocuk Edebiyatçısı, Masal Yazarı
Erol ERDOĞAN, İlahiyatçı–Sosyolog, Çocuk Oyunları Yazarı
H. Salih ZENGİN, Çocuk Edebiyatçısı, Gurme, Sabah Gazetesi Hafta Sonu Eki Editörü
Ö. Miraç YAMAN, Doç. Dr. Yalova Ün. İktisadi ve İdari Bilimler Fak. Öğretim Üyesi,
YEŞİLAY Danışmanı
Melike GÜNYÜZ, Dr. Erdem Yayınları Editörü, Yazar
Selahattin YUSUF, Yazar, TV Programcısı
Fahri Safa KÜPÇÜ, Av. Suça İtilen Çocuklar Uzmanı / Avukat
Faysal SOYSAL, Yönetmen, Şair
İnci YEŞİLYURT, Aile Destek Uzmanı
Fatih Reşit CİVELEKOĞLU, Dr. Çocuk Psikoloğu
Gökhan ORAL, Prof. Dr. Adli Tıp Uzmanı
Sevgi ŞAHBAZ, ÇOGEP Platformu
Zeynep TÜRKOĞLU, 24 TV Programcısı, Aileyi Koruma ve Destekleme Derneği Üyesi
Sema SİLKİN, KADEM Yönetim Kurulu Üyesi
Cihan ÖZTUNÇ, AK Parti İl Yönetim Kurulu Üyesi
Celal ERDOĞAN, AK Parti İl Yönetim Kurulu Üyesi
Faruk GÖKKUŞ, Av. AK Parti İl Yönetim Kurulu Üyesi
Hasan SAKIZ, AK Parti İl Yönetim Kurulu Üyesi
